Leigurættur í Danmark: leiga, depositum og húsaeigarar
At leiga bústað í Danmark fylgja greiðar reglur um uppsagnarfreistir, depositum, leigujøkingar og útflytingarkostnað, men tær eru ikki altíð lættar at finna ella skilja. Niðanfyri eru 50 spurningar, sum leigutakarar ofta seta, svaraðir á greiðum máli. Hvørt svar teljir upp tær almennu keldurnar, sum tað byggir á, so tú kanst kanna reglurnar sjálvur.
Vanliga tríggir mánaðir, skrivliga, við endan á fyrsta virkadegi í einum mánaði (ikki dagin fyri ein almennan halgidag). Uttan so at sáttmálin tín sigur annað, ert tú ábyrgdar fyri leiguni til uppsagnarfreistin er úti, eisini um tú flytur út fyrr.
Les alt svarið
Freist: Tríggja mánaða uppsagnarfreist, rokna til fyrsta virkadag í einum mánaði, uttan so at sáttmálin tín sigur annað.
Gott at vita
Ein tíðaravmarkaður leigusáttmáli (tidsbegrænset lejemål) kann møguliga ikki sigast upp fyrr í nøkrum, so kanna sáttmálan tín fyrst.
Fyri leigu av einum rúmi í sjálvum bústaðnum hjá húsaeigaranum, ella eini flatu í einum tvífamiljuhúsi har húsaeigarin býr, kunnu galda aðrar reglur.
Um tú flytur út áðrenn uppsagnarfreistin er úti, mást húsaeigarin gera eina rímiliga tilrás at leiga bústaðin út aftur skjótt.
Hvat tú skalt gera
Les í sáttmálanum tínum hvussu long uppsagnarfreistin er, um leigan er tíðaravmarkað og hvussu uppsøgnin mást sendast.
Skriva uppsøgnina við navni tínum, adressuni og dagfestingini tá tú flytur út, og bið um skrivliga váttan. Varðveit prógv fyri at hon varð send.
Spyr nær útflytingarkanningin verður hildin og tak dagfestar myndir av hvørjum rúmi.
Meld flytingina á borger.dk so skjótt tú hevur eina nýggja adressu.
Leiguhaldið títt kann bara enda á fyrsta virkadegi í einum mánaði. Tú kanst flyta út fyrr, men ert ábyrgdar fyri leiguni til leiguhaldið endar, uttan so at húsaeigarin samtykkir eitt fyrrari endapunkt, til dømis tí ein nýggjur leigutakari tekur yvir. Fá eina slíka avtalu skrivliga.
Les alt svarið
Freist: Leiguhaldið títt endar á fyrsta virkadegi í einum mánaði, vanliga tríggir mánaðir eftir at tú sigur upp.
Gott at vita
Sum leigutakari sigur tú upp til fyrsta virkadag í einum mánaði, sum ikki er dagurin fyri ein almennan halgidag, óansæð hvussu long uppsagnarfreistin er.
Tá eitt leiguhald verður sagt upp, skyldar tú leigu bara til leiguhaldið endar, so at flyta út fyrr minkar ikki leiguna av sær sjálvum.
Um tú rindaði fyrifram leigu tá tú flutti inn, kanst tú rokna hana ímóti seinasta partinum av leigutíðarskeiðinum eftir at tú hevur sagt upp.
Tríggja mánaða freistin galdur, uttan so at sáttmálin tín setur eina aðra uppsagnarfreist í sínum sertreytum (§ 11).
Hvat tú skalt gera
Kanna punkt 2 og 11 í leigusáttmálanum tínum fyri uppsagnarfreistina og møgulig sertreytir.
Vel eina endadagfesting, sum er fyrsti virkadagur í einum mánaði, og sig skrivliga upp í minsta lagi tríggir mánaðir fyrr.
Um tú vilt flyta fyrr, bið húsaeigaran skrivliga um eina avtalaða fyrrari endadagfesting og varðveit tað skrivliga svarið.
Hald fram at rinda leiguna til tann avtalaðu endadagfestingina og varðveit gjaldsprógv.
Ja, uppsøgnin mást vera skrivlig. Talgildar boðanir eru í høvuðsheitum loyvdar, men hvør av pørtunum kann krevja boðanir á pappíri við eins mánaðar ávaring, og einum persóni, sum er undantikin Talgildum posti, kunnu ikki sendast talgildar boðanir. Varðveit prógv fyri nær tú sendi hana og bið húsaeigaran vátta skrivliga.
Les alt svarið
Legg til merkis: Uppsøgnin frá húsaeigaranum og mótmæli títt móti henni mugu altíð vera á pappíri, ongantíð talgilt.
Gott at vita
Vanligi leigusáttmálin hjá Ráðharraskapinum ásetur, at ein uppsøgn mást vera skrivlig frá báðum pørtum.
Eftir leigulógini kann hvør av pørtunum krevja, at boðanir ikki verða sendar talgilt. Kravið hevur eins mánaðar ávaring og virkar frá fyrsta degi í einum mánaði.
Einum persóni, sum er undantikin Talgildum posti, kunnu ikki sendast talgildar boðanir í nøkrum.
Uppsøgnin hjá húsaeigaranum og mótmælið hjá leigutakaranum móti henni kunnu ongantíð sendast talgilt, so tey mugu fara á pappíri.
Hvat tú skalt gera
Skriva uppsøgnina við navni tínum, adressuni og dagfestingini tá tú vilt at leiguhaldið endar.
Send hana á ein hátt, sum gevur tær prógv, til dømis við posti við sporing, og varðveit eina kopi.
Bið húsaeigaran vátta skrivliga endadagfestingina og dagfestingina tá hann móttók uppsøgnina tína.
Er rúmið ein partur av sjálvum bústaðnum hjá húsaeigaranum (eitt viðkomandi einstakrúm), er freistin tín ein mánaður. Fyri eitt sjálvstøðugt einstakrúm, sum ikki er partur av bústaðnum hjá húsaeigaranum (eitt klubværelse), er hon tríggir mánaðir. Í báðum førum endar leiguhaldið á fyrsta virkadegi í einum mánaði.
Les alt svarið
Freist: Ein mánaðar freist fyri eitt rúm í sjálvum bústaðnum hjá húsaeigaranum, tríggir mánaðir fyri eitt sjálvstøðugt rúm (klubværelse).
Gott at vita
Eitt viðkomandi einstakrúm er partur av sjálvari flatuni hjá húsaeigaranum, meðan eitt sjálvstøðugt einstakrúm er eitt, sum ikki er partur av henni.
Hesar freistir stava frá vanliga leigusáttmálanum hjá Ráðharraskapinum og vegleiðingini til hann, so kanna eisini sáttmálan tín fyri sertreytum.
Depositumið fyri eitt einstakrúm kann í mesta lagi vera tríggjar mánaðarleigur, júst sum fyri eina flatu.
Huslejenævn avgerð vanliga ikki trætur um uppsøgn, men hon kann viðgera ávísar trætur um uppsøgn av einum rúmleiguhaldi.
Hvat tú skalt gera
Finn út hvat slag av rúmi tú leigar: ein part av sjálvari flatuni hjá húsaeigaranum, ella eitt sjálvstøðugt rúm.
Kanna leigusáttmálan tín fyri sertreytum um uppsagnarfreistina.
Sig skrivliga upp til fyrsta virkadag í einum mánaði og varðveit prógv fyri at uppsøgnin varð send.
Ein húsaeigari kann bara siga upp á ávísum lógarásettum grundarlagi, og freistin er treytað av grundarlagnum. Eftir leiguvegleiðingini hjá Ráðharraskapinum er hon vanliga eitt ár, um húsaeigarin hevur tørv á bústaðnum til egna nýtslu, tríggir mánaðir fyri onnur grundarløg sum brot á góðan skil, og ein mánaður fyri eitt rúm í bústaðnum hjá húsaeigaranum.
Les alt svarið
Legg til merkis: Mótmæli títt móti uppsøgnini hjá húsaeigaranum kann ikki sendast talgilt. Kanna uppsøgnina fyri freistum og søk ráð skjótt.
Gott at vita
Húsaeigarin kann bara siga upp á grundarløgunum í §§ 170 og 171 í leigulógini. Hann kann ikki siga upp bara tí hann hevði hug.
Í einum húsi við bara tveimum flatum, har eigarin býr í eini av teimum, er freistin hjá húsaeigaranum eitt ár.
Ein eigari av eini eigaraflatu ella felagsbústaði, sum leigar út eina einstaka eind og vil búgva har, kann siga upp við eins árs freist.
Uppsøgnin hjá húsaeigaranum mást vera skrivlig og kann ongantíð sendast talgilt. Trætur um hvørt hon er gildig verða avgjørdar av bústaðarrættinum (boligretten), ikki av Huslejenævn.
Hvat tú skalt gera
Kanna uppsøgnina fyri tí nevnda grundarlagnum, endadagfestingini og hvør sendi hana.
Kanna um grundarlagið samsvarar við grundarløgini í lógini og um uppsagnarfreistin er long nóg.
Ert tú ósamdur, mótmæl skrivliga á pappíri, kanna uppsøgnina fyri freistum, og fá endurgjaldsfría ráðgeving frá eini rættarhjálparskrivstovu skjótt.
Nei. Húsaeigarar hava ikki loyvi at bjóða einum leigutakara gjald ella nakra aðra fyrimun fyri at fáa hann at siga upp leigusáttmálan. Flutti tú út vegna eitt slíkt tilboð, kanst tú krevja, at leiguhaldið verður endurreist á somu treytum. Ein húsaeigari, sum brýtur regluna, stendur fyri eini bót ella fongsli upp í fýra mánaðir.
Les alt svarið
Legg til merkis: Gev ikki upp bústaðin tín móti pengum uttan ráðgeving, og varðveit skjalfesting av hvørjum tilboði, sum tær verður givið.
Gott at vita
Forboðið fevnir um húsaeigarar og um bæði pengar og hvønn annan fyrimun, sum verður boðin fyri at leigutakarin endar leigusáttmálan.
Endaði leiguhaldið vegna eitt ólógligt tilboð, kann leigutakarin krevja, at tað verður endurreist á óbroyttum treytum og rokna sum byrjað á upprunadagfestingini.
Leigulógin ásetur, at slík ólóglig gjøld ikki kunnu krevjast aftur.
Eitt brot verður revsað við bót ella fongsli upp í fýra mánaðir, og eisini fyritøkur kunnu gerast revsirættarliga ábyrgdar.
Hvat tú skalt gera
Skriva ikki undir nakað og flyt ikki út vegna eitt gjaldstilboð uttan fyrst at fáa ráðgeving.
Varðveit hvørt boð og hvørt skrivligt tilboð frá húsaeigaranum.
Hevur tú longu flutt, krev skrivliga at leiguhaldið verður endurreist og set teg í samband við eina rættarhjálparskrivstovu, tí trætur um uppsøgn verða avgjørdar av rættunum og ikki av Huslejenævn.
Bara um sáttmálin tín gevur tær tann rættin, um húsaeigarin samtykkir, ella um eitt brot er. Ein tíðaravmarkaður leigusáttmáli endar vanliga sjálvvirkandi á endadagfestingini uttan uppsøgn, og ein rættur at siga upp í tíðarskeiðinum mást vera skrivaður inn í sertreytirnar (§ 11) í sáttmálanum. Tíðaravmarking er bara loyvd, har viðurskiftini hjá húsaeigaranum grunda hana.
Les alt svarið
Legg til merkis: Halt ikki uppat at rinda leigu og flyt ikki uttan avtalu, tí tú ert ábyrgdar fyri leiguni til leiguhaldið endar.
Gott at vita
Eftir § 173 í leigulógini mást ein tíðaravmarking vera grundað í viðurskiftunum hjá húsaeigaranum, og vegleiðingin hjá Ráðharraskapinum sigur, at sáttmálin eigur at nevna orsøkirnar.
Ein tíðaravmarkaður leigusáttmáli endar á sínari endadagfesting, uttan so at hann verður endaður fyrr við avtalu ella vegna eitt brot.
Vilt tú hava rættin at siga upp í tíðarskeiðinum, mást tað standa í sertreytunum (§ 11) í sáttmálanum.
Trætur um uppsøgn av einum leigusáttmála verða avgjørdar av bústaðarrættinum (boligretten), ikki av Huslejenævn.
Hvat tú skalt gera
Les punkt 2 og 11 í leigusáttmálanum tínum fyri endadagfestingina og møguligan rætt at siga upp fyrr.
Er ein slíkur rættur ikki, bið húsaeigaran skrivliga um eina avtalaða fyrrari endadagfesting og varðveit svarið.
Metir tú, at tíðaravmarkingin ikki er grundað, fá ráðgeving frá eini rættarhjálparskrivstovu áðrenn tú flytur út ella heldur uppat at rinda leigu.
Ofta ja, innan ávísar markir. Tú kanst vanliga undirleiga upp í helvtina av búrúmunum, og allan bústaðin upp í tvey ár, um tú bara ert burtur fyribils, til dømis vegna sjúku, arbeiðsferð ella lestur. Húsaeigarin kann nokta í ávísum førum, og undirleigusáttmálin mást vera skrivligur.
Les alt svarið
Freist: Gev húsaeigaranum eina kopi av skrivliga undirleigusáttmálanum áðrenn undirleigan byrjar.
Gott at vita
Sum regla kanst tú undirleiga í mesta lagi helvtina av búrúmunum, og samlaða talið av fólki í bústaðnum kann ikki vera meira enn talið av búrúmum.
Fyri undirleigu av øllum bústaðnum kann húsaeigarin nokta, um bygningurin hevur minni enn 13 bústaðareindir, um talið av búfólki fór at vera meira enn talið av rúmum, ella um ein onnur rímilig orsøk er.
Undirleigusáttmálin mást vera skrivligur, og ein kopi mást gevast húsaeigaranum áðrenn undirleigan byrjar.
Ein undirleigutakari hevur ikki somu vernd sum ein leigutakari, og kann geva eina bankatrygd ella seta depositumið á eina serliga konto í staðin fyri at rinda depositum í gjaldføri.
Trætur um rættin at undirleiga verða avgjørdar av bústaðarrættinum (boligretten), ikki av Huslejenævn.
Hvat tú skalt gera
Kanna leigusáttmálan tín og húsareglurnar fyri treytum um undirleigu.
Ger ein skrivligan undirleigusáttmála, sum nevnir leiguna, tíðarskeiðið og depositumið ella trygdina.
Gev húsaeigaranum eina kopi áðrenn undirleigan byrjar.
Tú mást melda nýggju adressuna til kommununa í seinasta lagi 5 dagar eftir at tú flytur, og í teimum flestu kommunum kanst tú gera tað frá 28 dagar fyrr. Gev eisini húsaeigaranum nýggju adressuna tína skrivliga. Vegleiðingin hjá Ráðharraskapinum sigur, at ein leigutakari mást geva eina framsendingaradressu í minsta lagi 8 dagar áðrenn útflyting.
Les alt svarið
Freist: Meld flytingina til kommununa í seinasta lagi 5 dagar eftir at tú hevur flutt.
Gott at vita
Flytingardagurin er dagurin tá tú veruliga flytur, tað vil siga at lutir tínir eru fluttir og at tú sovur á nýggju adressuni. Ov sein melding kann føra til bót.
Tú meldar talgilt við MitID og kanst melda fyri hinum limunum í húsarhaldinum tínum samstundis.
Fyri ikki at rinda fyri streymin hjá næsta búfólki, sig tað til streymveitaran tín í minsta lagi 10 virkadagar áðrenn tú flytur út.
Gevur tú ikki húsaeigaranum eina adressu, mást hann kortini royna at finna tig, til dømis gjøgnum fólkayvirlitið, men freistir hansara fyri útflytingarkrøv kunnu steðga til hann veit hvar tú ert.
Hvat tú skalt gera
Meld nýggju adressuna á borger.dk við MitID innan 5 dagar eftir flytingina.
Send húsaeigaranum nýggju adressuna tína skrivliga áðrenn tú flytur, og í minsta lagi 8 dagar áðrenn útflyting.
Sig tað til streymveitaran tín í minsta lagi 10 virkadagar áðrenn tú flytur út.
Trætur um hvørt ein leigusáttmáli er gildigt sagdur upp verða avgjørdar av bústaðarrættinum (boligretten), ikki av Huslejenævn. Huslejenævn viðger mál sum leiga, depositum og endurnýggjan við útflyting, og av uppsagnartrætum bara ávísar trætur um rúmleiguhald. Spyr eina rættarhjálparskrivstovu, um tú ert óvissur hvar málið títt hoyrir heima.
Les alt svarið
Legg til merkis: Rinda ikki gjald til Huslejenævn fyri eina uppsagnartrætu, tí hon avgerð ikki slíkar, undantikið ávís rúmleiguhald.
Gott at vita
Huslejenævn viðger ikki uppsøgn ella heving av leigusáttmálum, undirleigu, býti ella framhald av einum leiguhaldi, ella lutfalsligar leigulættingar fyri brek. Hetta fer til bústaðarrættin.
Nevndin kann eisini vísa eitt mál frá og beina tað til bústaðarrættin, tá veruligt prógvføring er fyri neyðini, sum vitnisfrágreiðingar, ein kanning ella ein serfrøðilig meting.
Hvør byrættur er bera til er treytað av adressuni hjá bústaðnum. Tú kanst leita tað upp undir „Find retskreds“ á domstol.dk.
Hvat tú skalt gera
Savna uppsøgnina, leigusáttmálan tín og øll boð um uppsøgnina.
Fá endurgjaldsfría ráðgeving frá eini rættarhjálparskrivstovu um hvussu tú fører málið fyri rættin.
Finn tann rætta rættin fyri adressuna hjá bústaðnum.
Ikki sjálvvirkandi. Tú mást bara lata bústaðin aftur í tí standi tú fekst hann, undantikið vanligt slit, og húsaeigarin mást fylgja strongum formkrøvum og freistum fyri at krevja pengar til viðgerðir.
Les alt svarið
Freist: Húsaeigarar hava vanliga umleið tvær vikur eftir at tú flytur út at halda kanningina ella at seta fram kravið sítt. At missa hana kann kosta teimum kravið.
Gott at vita
Húsaeigarar við meira enn einum leigubústaði mugu halda eina innflytingarkanning og geva tær eina innflytingarfrágreiðing. Uttan hana kunnu teir missa part av ella alt kravið sítt.
Ein útflytingarkanning mást vanliga haldast innan tvær vikur, og tú mást verða boðin við í minsta lagi eins vikuar ávaring. Frágreiðingin mást gevast tær á kanningini (ella sendast elektroniskt, um tú hevur samtykt tað).
Húsaeigarin mást kunna prógva, at arbeiðið var fyri neyðini og at prísirnir eru rímiligir. Tú ert ikki ábyrgdar fyri brekum, sum longu vóru til tá tú flutti inn.
Hvat tú skalt gera
Samanber rokningina við innflytingarfrágreiðingina, sáttmálan og myndirnar tínar.
Kanna dagfestingarnar: nær tú flutti út, nær kanningin varð hildin, og nær tú móttók frágreiðingina og kravið.
Skriva ikki undir eina útflytingarfrágreiðing, uttan so at tú ert samdur í hvørjum punkti. Undirskriftin tín váttar vanliga, at tú móttók frágreiðingina, men hon kann kortini svekkja støðu tína, um tú seinni mótmælir einum punkti, so skriva niður mótmæli tín áðrenn tú skrivar undir.
Mótmæl skrivliga, bið um eina smálutaða uppgerð, og kunnu tit ikki verða samd, før málið fyri Huslejenævn.
Ikki sjálvvirkandi. Síðan 1. juli 2015 kann ein húsaeigari ikki krevja, at ein leigutakari letur bústaðin aftur nýendurnýggjaðan bara tí leiguhaldið endar. Tú mást bara útinna tað viðlíkahald, sum tú vart ábyrgdar fyri eftir sáttmálanum og sum veruliga er fyri neyðini, og tað kann ongantíð krevjast av tær at lata bústaðin í betri standi enn tú fekst hann.
Les alt svarið
Legg til merkis: Sáttmálar gjørdir áðrenn 1. juli 2015 kunnu framvegis krevja, at bústaðurin verður latin aftur nýendurnýggjaður, so kanna dagfestingina á sáttmálanum tínum.
Gott at vita
Innanhýsis viðlíkahald merkir hvíttan, málning, tapetsering og gólvviðgerð. Uttan so at sáttmálin sigur annað, er tað uppgávan hjá húsaeigaranum, og tá mást tú bara retta skaða, sum tú hevur elvt til longur enn vanligt slit.
Tókst tú innanhýsis viðlíkahaldið yvir í sáttmálanum tínum, mást tú fullføra tað viðlíkahald, sum skuldi verið gjørt í leiguhaldinum, sum at mála aftur har tað er fyri neyðini.
Tørvurin verður mettur rúm fyri rúm og fløtur fyri fløtur. Sum ein grovregla eigur ein leigutakari, sum fekk ein nýmálaðan bústað, at vænta at mála aftur eftir umleið fimm árum av vanligari nýtslu, men tað er treytað av umstøðunum.
Kravið hjá húsaeigaranum kann minkast, um tað fór at lata bústaðin í betri standi enn við innflyting, og frá hesum kann ikki víkjast við sáttmála.
Hvat tú skalt gera
Les viðlíkahaldspunktið (punkt 8) í leigusáttmálanum tínum fyri at síggja hvør hevur innanhýsis viðlíkahaldið.
Samanber hvørt rúm við innflytingarfrágreiðingina og myndirnar tínar.
Mála bara aftur fløtur, sum veruliga hava tørv á tí, og bið húsaeigaran siga skrivliga hvat hann krevur og hvar.
Tú rindar fyri skaða, sum er elvdur av misnýtslu, vanrøkt ella ógætni, ikki fyri vanligt slit frá vanligum búskapi. Er húsaeigarin ábyrgdar fyri innanhýsis viðlíkahaldinum, mást tú bara retta skaða, sum tú hevur elvt til longur enn vanligt slit. Tókst tú innanhýsis viðlíkahaldið yvir, kann eisini vanligt slit vera títt ábyrgdarøki.
Les alt svarið
Legg til merkis: Tað kann ongantíð krevjast av tær at lata bústaðin aftur í betri standi enn við innflyting.
Gott at vita
Misnýtsla krevur ógætni ella vilja. Vegleiðingin gevur dømi sum hundaskrápur á vindeygnarammum, brennimerki á eini arbeiðsflatu og djúpar skorur í einum gólvi.
Tú ert ábyrgdar fyri skaða, sum tú sjálvur elvir til, eisini á einhvørjum sum húsaeigarin vanliga heldur í lagi. Ein leigutakari, sum brýtur eitt vindeyga, mást til dømis rinda tað.
Har leigutakarin hevur plikt til innanhýsis viðlíkahald, kann slit sum myndaskuggar, skrúvuhol, skómerki á panelum ella spræntar hurðar krevjast rett. Óvanliga mong hol í vegginum kunnu roknast sum misnýtsla.
Tú ert ikki ábyrgdar fyri brekum, sum longu vóru til tá tú flutti inn, so samanber við innflytingarfrágreiðingina tína.
Hvat tú skalt gera
Tak myndir av hvørjum rúmi og av øllum skaða áðrenn tú letur klárarnir aftur.
Samanber við innflytingarfrágreiðingina og tín egna brekalista.
Um rokningin fevnir um vanligt slit, mótmæl skrivliga punkt fyri punkt.
Á kanningini mást húsaeigarin lata tær frágreiðingina, og tú verður biðin at skriva undir fyri móttøku. Møtir tú ikki ella noktar at skriva undir, mást húsaeigarin senda hana innan tvær vikur. Undirskriftin tín prógvar eisini, at krøvini vóru sett fram í tíð, so les frágreiðingina og skriva niður hvørt ósamsvar áðrenn tú skrivar undir.
Les alt svarið
Freist: Møtir tú ikki ella vilt tú ikki skriva undir, mást húsaeigarin senda frágreiðingina innan 2 vikur eftir kanningina.
Gott at vita
Frágreiðingin mást greitt siga hvørji endurnýggjanararbeiði verða krøvd, hvat slag av arbeiði tað er og hvar í bústaðnum. Bara at siga at bústaðurin er „misligholdt“ og mást rettast á tínum kostnaði er ikki nóg mikið.
Kostnaður, sum ikki er nevndur í frágreiðingini, kann vanliga ikki krevjast av tær, undantikið falin brek ella svik.
Frágreiðingin kann bara sendast við t-posti, um tú hevur samtykt tað frammanundan, til dømis í leigusáttmálanum. Húsaeigarin kann ikki avgera tað einsamallur.
Ein húsaeigari, sum ikki heldur kanningina í tíð, ikki stevnir tær rætt ella ikki letur frágreiðingina, kann missa kravið um endurnýggjan.
Hvat tú skalt gera
Far gjøgnum frágreiðingina punkt fyri punkt og samanber við innflytingarfrágreiðingina og myndirnar tínar.
Skriva ósamsvar tín á sjálva frágreiðingina ella send tey skrivliga beint eftir, og bið um eina kopi.
Møtti tú ikki ella noktaði tú at skriva undir, kanna at frágreiðingin og kravið koma til tín innan tvær vikur.
Húsaeigarin kann halda kanningina uttan tín, um hann stevndi tær rætt, skrivliga við í minsta lagi eins vikuar ávaring, og helt hana innan tvær vikur eftir at hann fekk at vita, at tú hevði flutt. Hann mást tá senda tær frágreiðingina innan tvær vikur. Tú kanst framvegis mótmæla eftirá.
Les alt svarið
Freist: Kanningin mást haldast innan 2 vikur eftir at húsaeigarin fær at vita, at tú hevur flutt, við í minsta lagi 1 vikuar skrivligari ávaring.
Gott at vita
Stevningin mást vera skrivlig við í minsta lagi eini viku frammanundan, tó kunnu tit avtala skemmri freist, til dømis tá tú longu hevur flutt.
Gev nýggju adressuna tína í minsta lagi 8 dagar áðrenn tú flytur út. Kann húsaeigarin ikki finna tig, mást hann gera rímiligar tilrásir, og freistir hansara kunnu steðga til hann veit ella eigur at vita hvar tú ert.
Um húsaeigarin ikki stevnir tær rætt, ikki heldur kanningina í tíð ella ikki letur ella sendur frágreiðingina, fellur kravið um endurnýggjan burtur.
Tú ert ikki noyddur at møta, men verður tú burtur, kann húsaeigarin halda kanning uttan tín.
Hvat tú skalt gera
Svara stevningini, og kanst tú ikki møta, bið um eina nýggja dagfesting innan tveyvikuskeiðið.
Send nýggju adressuna tína til húsaeigaran skrivliga.
Fá frágreiðingina og, ert tú ósamdur í einum punkti, mótmæl skrivliga.
Nei. Húsaeigarar, sum bara leiga út ein bústað, ella bara einstøk rúm, mugu ikki halda kanningar ella skriva frágreiðingar. Í staðin mugu teir seta hvørt krav um endurnýggjan fram innan tvær vikur eftir at tú flytur út, tó kann henda freistin leingjast við avtalu, so ver varin við hvat tú skrivar undir.
Les alt svarið
Freist: Ein húsaeigari uttan kanningarplikt mást seta endurnýggjanarkrøv fram innan 2 vikur eftir at tú flytur út, uttan so at freistin er leingd við avtalu.
Gott at vita
Pliktin at halda innflytingarkanning galdur fyri húsaeigarar, sum leiga út meira enn eina bústaðareind. Pliktin at halda útflytingarkanning er treytað av hvussu mangar eindir húsaeigarin leigar út á tíðspunktinum fyri kanningina.
Eigarar av eini einstakari flatu, harundir eigarar av eini eigaraflatu ella felagsbústaðareind, og húsaeigarar av einstøkum rúmum eru ikki skyldigir at halda kanningar ella gera frágreiðingar.
Krøv, sum koma ov seint, eru vanliga útihýst, undantikið falin brek ella svik.
Fyri húsaeigarar við kanningarplikt kunnu tveyvikureglurnar ikki leingjast við avtalu, men fyri húsaeigarar uttan pliktina kunnu tær.
Hvat tú skalt gera
Spyr húsaeigaran skrivliga hvussu mangar bústaðir hann leigar út.
Skriva niður dagfestingina tá tú lést klárarnir aftur.
Skriva ikki undir eina avtalu, sum leingir kravsfreistina, uttan at fáa ráðgeving.
Kemur eitt krav eftir tveimum vikum uttan avtalu, mótmæl skrivliga.
Meld brek til húsaeigaran skrivliga innan 14 dagar eftir at leiguhaldið byrjar, eisini um ein innflytingarkanning var hildin. Kærar tú í tíð og brekið ikki verður rett, ert tú ikki ábyrgdar fyri tí, tá tú flytur út. Freistin galdur ikki fyri brek, sum vanlig gætni ikki hevði avdekkað.
Les alt svarið
Freist: Tú mást melda brek innan 14 dagar eftir at leiguhaldið byrjar.
Gott at vita
Ein húsaeigari, sum leigar út meira enn ein bústað, mást halda innflytingarkanning og lata tær frágreiðingina á kanningini, ella senda hana innan tvær vikur, um tú vart fráverandi ella ikki skrivaði undir fyri hana.
Brek, sum eru nevnd í innflytingarfrágreiðingini, verða rokna sum ein melding, men tað er kortini vitugt sjálvur at telja tey upp.
Treytað av brekinum eru amboð tín viðgerð á kostnaði hjá húsaeigaranum, endurgjald ella, fyri munandi brek, heving av leigusáttmálanum.
Brek, sum vóru til við innflyting, gera tig ikki ábyrgdan við útflyting.
Hvat tú skalt gera
Tak myndir og dagfest alt fyrsta dagin.
Innan 14 dagar send húsaeigaranum ein skrivligan lista yvir brek og varðveit prógv fyri at tú sendi hann.
Varðveit innflytingarfrágreiðingina og listan tín til útflytingarkanningina.
Ikki endiliga. Ein húsaeigari kann ikki fáa tig at rinda fyri betri stand enn tú fekst, so tá gamlir bygningslutir verða skiftir út, kann kravið minkast, soleiðis at húsaeigarin ikki vinnur á tí. Kostnaðurin mást eisini vera rímiligur og vanligur, og tørvurin verður mettur rúm fyri rúm.
Les alt svarið
Legg til merkis: Minkingin verður avgjørd frá máli til máls av nevndini ella rættinum, so bið um smálutaðan kostnað og mótmæl punkt fyri punkt.
Gott at vita
Hevur tú ikki hildið í lagi lutir, sum tú vart ábyrgdar fyri, kann húsaeigarin skifta teir út, og tú mást ofta rinda kostnaðin.
Har útskiftingin gevur húsaeigaranum nýggjar lutir í staðin fyri gamlar, kann kravið minkast eftir meting myndugleikans. Verður tað ikki minkað, kundi tú endað við at rinda fyri betri stand enn við innflyting, sum lógin forbýður.
Lutir, sum eru latnir í betri standi, kunnu javna lutir, sum eru latnir í verri standi, so langt sum bústaðurin í heild ikki er betri enn við innflyting.
Húsaeigarin mást ikki seta prís á arbeiðið, tá kravið verður sett fram, men kostnaðurin mást vera rímiligur og vanligur.
Hvat tú skalt gera
Bið um eina smálutaða rokning, sum vísir hvat varð skift út, hví, og hvussu gamal ella slitin luturin var.
Samanber við innflytingarfrágreiðingina og myndirnar tínar.
Mótmæl skrivliga punktum, har tann útskifti luturin var gamal ella har tú ikki vart ábyrgdar.
Kunnu tit ikki verða samd, før málið fyri Huslejenævn.
Legg allan leigusáttmálan tín við, prógv fyri at klárarnir vórðu latnir aftur, útflytingarfrágreiðingina, innflytingarfrágreiðingina um sáttmálin tín varð undirskrivaður eftir 1. juli 2015, stevningina til kanningina, brekalistan tín og møguligar myndir. Tú eigur eisini at vísa, at tú fyrst setti kæruna fram hjá húsaeigaranum.
Les alt svarið
Legg til merkis: Send inn til nevndina í kommununi, har bústaðurin er. Eitt mál, sum hevur tørv á vitnisprógvi, kann verða beint til bústaðarrættin.
Gott at vita
Tú eigur fyrst at royna at loysa trætuna beinleiðis við húsaeigaran, og nevndin biður um prógv fyri at tú gjørdi tað.
Lýs stutt og skrivliga hvat nevndin eigur at avgera, nevn tey punkt í útflytingaruppgerðini, sum tú kærar, og gev dagfestingina tá tú lést klárarnir aftur.
Nummarset fylgiskjølini og ger ein lista, um tey eru mong. Myndir eiga at vísa dagfestingina og rúmið við stuttum teksti, og útprent av SMS-boðum hava tørv á eini greiðing um hví tey hava týdning.
Eru fleiri leigutakarar, mugu allir senda inn, ella hinir mugu geva tær eina fullmakt.
Kanna dagfestingarnar fyrst. Húsaeigarin mást senda uppgerðina innan fýra mánaðir eftir at nýtsluárið endar, ella innan tríggjar mánaðir eftir at hava fingið endaliga rokningina frá veitaranum, annars kann hann ikki krevja eftirrindan. Tú hevur seks vikur frá tú fær uppgerðina at mótmæla skrivliga til húsaeigaran ella umsitaran.
Les alt svarið
Freist: Tú hevur seks vikur frá tú fær uppgerðina at mótmæla skrivliga.
Gott at vita
Uppgerðin mást vísa tín lut av samlaða kostnaðinum og upplýsing um kærurættin tín. Manglar ein kravd upplýsing, er hon ógildig og eftirrindan kann ikki krevjast.
Mótmæl skrivliga og sig hvørji punkt tú ikki tekur við. Send tað til húsaeigaran ella umsitaran, ikki til Huslejenævn ella fyritøkuna, sum gjørdi uppgerðina.
Missir tú seks vikurnar, standur eftirrindanin.
Húsaeigarin hevur aðrar seks vikur at føra málið fyri nevndina. Gerð hann tað ikki, fellur kravið burtur, og tú kanst sjálvur føra tað, um tú mótmælti í tíð.
Eitt mál undir viðgerð gevur tær ikki rætt at halda gjaldið.
Hvat tú skalt gera
Kanna nær nýtsluárið endaði og dagfestingina tá tú fekst uppgerðina.
Kanna at uppgerðin vísir tín lut og upplýsingina um kærurættin tín.
Mótmæl skrivliga innan seks vikur.
Hevur húsaeigarin ikki ført málið innan 12 vikur eftir at tú fekst uppgerðina, kanst tú sjálvur senda tað inn.
Send eitt skrivligt krav við eini 14 daga freist. Rindar húsaeigarin framvegis ikki, kanst tú føra málið fyri Huslejenævn (leigunevndina) í kommununi, har bústaðurin er.
Les alt svarið
Freist: Gev húsaeigaranum í minsta lagi 14 dagar í tínum skrivliga kravi áðrenn tú sendur inn eina kæru.
Gott at vita
Ein húsaeigari kann krevja eitt depositum upp í tríggjar mánaðarleigur, og kann bara nýta tað til kostnað, sum tú ert ábyrgdar fyri, sum skaða longur enn vanligt slit ella ógoldna leigu.
Lógin setur onga fasta dagfesting fyri endurgjald av deposituminum, men húsaeigarin mást gera upp innan rímiliga tíð og halda útflytingarfreistirnar fyri at seta krøv fram.
Um húsaeigarin sprang um kravd stig, til dømis innflytingarfrágreiðingina ella útflytingarkanningina, kanst tú hava rætt til alt depositumið aftur.
Um viðgerðarkostnaðurin er meira enn depositumið, kann húsaeigarin krevja munin, men bara um kravið er gildigt.
Hvat tú skalt gera
Savna leigusáttmálan tín, gjaldsprógv, innflytingar- og útflytingarfrágreiðingar, myndir og øll boð.
Send eitt skrivligt krav (påkrav), har tú biður um endurgjald innan 14 dagar, og sig at tú fer til Huslejenævn, um tað ikki verður goldið.
Send eina skrivliga kæru til Huslejenævn í kommununi, har bústaðurin er, við skjølunum tínum viðlagdum. Eitt lítið innsendingargjald verður rindað.
Ert tú ósamdur í avgerðini, kann hon førast fyri bústaðarrættin (Boligretten). Kanna freistina, sum standur í avgerðini.
Eftir lógini kann ein húsaeigari krevja eitt depositum upp í tríggjar mánaðarleigur og fyrifram goldna leigu upp í tríggjar mánaðarleigur, harumframt sjálva leiguna goldna frammanundan, vanliga mánaðarliga og ongantíð fyri meira enn tríggjar mánaðir í senn. Onnur gjøld uttan fyri leigusáttmálan eru ikki loyvd.
Les alt svarið
Legg til merkis: Depositum og fyrifram goldin leiga eru hvør avmarkað til tríggjar mánaðarleigur. Hvørt annað gjald, sum verður krevt uttan fyri leigusáttmálan, er ikki loyvt.
Gott at vita
Eitt depositum (depositum) er trygd fyri skyldum tínum, tá tú flytur út, og kann í mesta lagi vera tríggjar mánaðarleigur.
Fyrifram goldin leiga (forudbetalt leje) kann eisini krevjast, upp í tríggjar mánaðarleigur, men ikki meira enn leigan fyri tíðarskeiðið frá uppsøgnini tíni til leiguhaldið endar.
Vanlig leiga kann krevjast mánaðarliga frammanundan, og fyri eina flatu ella eitt rúm ongantíð fyri meira enn tríggjar mánaðir í senn.
Frá hesum markunum kann ikki víkjast við avtalu til skaða fyri tig, og Huslejenævn avgerð trætur um stødd depositumsins og fyrifram goldnu leigunnar.
Hvat tú skalt gera
Kanna punkt 4 í leigusáttmálanum tínum fyri depositumið, fyrifram goldnu leiguna og fyrsta leigugjaldið.
Er ein upphædd hægri enn tríggjar mánaðarleigur, mótmæl skrivliga og bið um tað ovfarandi aftur.
Noktar húsaeigarin, før málið fyri Huslejenævn í kommununi, har bústaðurin er.
Eitt depositum er trygd, sum húsaeigarin heldur fyri skyldum tínum, tá tú flytur út, og tú fær tað aftur við fráteknum gildigum krøvum. Fyrifram goldin leiga er leiga goldin frammanundan, sum tú kanst rokna ímóti seinasta partinum av leiguhaldinum, tá tú hevur sagt upp. Hvørt av teimum er avmarkað til tríggjar mánaðarleigur.
Les alt svarið
Legg til merkis: Fyrifram goldna leigan verður nýtt sum leiga í seinasta partinum av leiguhaldinum, meðan depositumið er upphæddin, sum tú kanst fáa aftur eftir útflyting.
Gott at vita
Depositumið tryggjar skyldur tínar við útflyting, so húsaeigarin kann bara nýta tað til kostnað, sum tú veruliga ert ábyrgdar fyri.
Fyrifram goldna leigan dekkar tíðarskeiðið frá uppsøgnini tíni til leiguhaldið endar, upp í tríggjar mánaðir, og tá tú sigur upp kanst tú rokna hana ímóti seinastu leiguni.
Bæði kunnu javnast, tá leigan broytist: húsaeigarin kann krevja eina jøking í lutfalli til eina leigujøking og mást gjalda aftur lutfalsliga, um leigan verður minkað.
Í einum undirleiguhaldi kann undirleigutakarin geva eina bankatrygd ella seta pengar á eina serliga depositumskonto í staðin fyri at rinda depositum í gjaldføri.
Huslejenævn avgerð trætur um depositum, fyrifram goldna leigu og trygd.
Hvat tú skalt gera
Kanna punkt 4 í leigusáttmálanum tínum fyri at síggja hvørjar upphæddir tú hevur rindað sum depositum og sum fyrifram goldna leigu.
Tá tú sigur upp, rekna út hvussu fyrifram goldna leigan dekkar seinastu mánaðirnar og bið húsaeigaran vátta tað.
Varðveit gjaldskvittanirnar tínar til endaliga uppgerðin er liðug.
Nei. Ein húsaeigari, ella onkur sum fyrireikar ella býtir leiguhaldið, kann ikki taka ímóti ella krevja gjald frá einum bústaðarleigutakara, ella gera leigusáttmálan treytaðan av eini aðrari avtalu uttan fyri sáttmálan. Bara leigan, depositumið og fyrifram goldna leigan, sum standa í sáttmálanum, eru loyvd. Ólóglig gjøld kunnu krevjast aftur við rentu.
Les alt svarið
Legg til merkis: Rinda ikki í gjaldføri ella „gjøld“ fyri eina flatu uttan fyri sáttmálan, og bið um kvittan fyri hvørt gjald.
Gott at vita
Forboðið fevnir um húsaeigaran og um hvønn sum fyrireikar ella býtir leiguhaldið (§ 15 í leigulógini).
Eitt undantak er fyri gjald fyri yvirtøku av eini fyritøku, ella fyri at fyrireika eina slíka yvirtøku.
Upphæddir, sum eru goldnar ólógliga, kunnu krevjast aftur við rentu frá gjaldsdegi.
Eitt brot verður revsað við bót ella fongsli upp í fýra mánaðir, og eisini fyritøkur kunnu gerast revsirættarliga ábyrgdar.
Hvat tú skalt gera
Rinda bara tað, sum standur í skrivliga leigusáttmálanum, sum leiga, depositum og fyrifram goldin leiga, og fá kvittan fyri hvørt gjald.
Hevur tú longu rindað nakað eyka, varðveit prógvið og krev endurgjald skrivliga, við rentu.
Noktar húsaeigarin, fá ráðgeving frá eini rættarhjálparskrivstovu um hvussu tú setur kravið fram.
Ja, í avmarkaðan mun. Verður eftir eina upphædd at gjalda tær aftur eftir depositumsuppgerðini, kann húsaeigarin halda ein part av henni til endaligu uppgerðirnar fyri vatn og hita, eftir síðuni hjá Kolding kommunu í mesta lagi 2.200 kr. fyri vatn og 3.100 kr. fyri hita.
Les alt svarið
Freist: Tú hevur seks vikur frá tú fær eina nýtsluuppgerð at mótmæla skrivliga.
Gott at vita
Haldið fevnir bara um eina upphædd, sum annars fór at verða goldin tær aftur, og tað er ætlað til nýtsluuppgerðirnar.
Leigunevndarsíðan hjá Kolding kommunu nevnir mørkini sum 2.200 kr. fyri vatnuppgerðina og 3.100 kr. fyri hitauppgerðina, so kanna verandi upphæddirnar.
Húsaeigarin mást senda ársuppgerðina innan fýra mánaðir eftir at nýtsluárið endar, ella innan tríggjar mánaðir eftir at hava fingið endaliga rokningina frá veitaranum. Annars kann hann ikki krevja eftirrindan.
Tú hevur seks vikur frá tú fær uppgerðina at mótmæla skrivliga til húsaeigaran ella umsitaran.
Huslejenævn kann avgera trætur um endurgjald av deposituminum.
Hvat tú skalt gera
Bið húsaeigaran skrivliga greiða frá hvat tann hildna upphæddin er og nær uppgerðin er væntað.
Tá uppgerðin kemur, kanna dagfestingarnar og tín lut av kostnaðinum.
Mótmæl skrivliga innan seks vikur, um tú ikki tekur við henni.
Heldur húsaeigarin meira enn mørkini ella gerð hann ikki upp, før málið fyri Huslejenævn.
Ikki fyri eitt vanligt depositum. Kommunala lánið dekkar búfólkainnskotið (beboerindskud), tá tú flytur inn í almennan bústað, sum er bygdur ella tikin í nýtslu frá 1. apríl 1964, og kommunan mást lána út, um inntøkan hjá húsarhaldinum tínum er undir einum ásettum marki. Tað dekkar ikki vanligt depositum ella fyrifram goldna leigu, undantikið í serligum førum.
Les alt svarið
Freist: Noktar kommunan umsóknina tína, mást tú kæra til kommununa innan 4 vikur.
Gott at vita
Fyri 2026 eru inntøkumørkini fyri tað skylduga lánið 302.677 kr. um árið fyri eina flatu og 205.040 kr. fyri eitt einstakrúm, hækkað við 53.100 kr. fyri hvørt av upp í fýra børnum.
Lánið dekkar alt búfólkainnskotið og verður rindað beinleiðis til bústaðarfelagið.
Tú rindar vanliga onga rentu ella avdráttir tey fyrstu fimm árini. Eftir tað rindar tú tað aftur við rentu yvir 10 ár fyri eina flatu ella 5 ár fyri eitt einstakrúm.
Í serligum førum, til dømis flóttafólk innan trý ár eftir at hava fingið uppihaldsloyvi, kann eitt lán eisini dekka aðrar bústaðir, harundir privatar leigubústaðir, upp í seks mánaðarleigur.
Kommunan kann nokta, um tú ikki hevur tørv á láninum, um leigan er meira enn helvtin av inntøkuni hjá húsarhaldinum, ella um tú ikki hevur rindað eitt fyrri lán aftur.
Hvat tú skalt gera
Kanna at bústaðurin er almennur bústaður tikin í nýtslu frá 1. apríl 1964 og at hann krevur búfólkainnskot.
Søk í kommununi, sum tú flytur til, við sjálvservice-blaðnum á borger.dk.
Rættindi tín sum leigutakari, harundir eitt depositum og fyrifram goldin leiga sum tilsamans ikki eru meira enn hálvt árs leiga, galda móti einum nýggjum eigara uttan nakra innskriving. Mást tú krevja depositumið frá nýggja eigaranum, mást tú stevna innan eitt ár eftir at leiguhaldið endar.
Les alt svarið
Freist: Fyri at krevja frá einum nýggjum eigara mást tú føra eitt rættarmál innan 1 ár eftir at leiguhaldið títt endar.
Gott at vita
Eftir § 17 í leigulógini galda rættindi tín sum leigutakari móti hvørjum sum er, uttan innskriving í jarðarbókina (tinglysning).
Tað sama galdur fyri fyrifram goldna leigu, búfólkainnskot og depositum, tá tey tilsamans ikki eru meira enn hálvt árs leiga.
Leiguvegleiðingin hjá Ráðharraskapinum sigur, at verndin bindur hvønn nýggjan eigara eisini uttan innskriving.
Ein leigutakari við avtalaðum eyka rættindum, til dømis einum leiguhaldi sum ikki kann sigast upp, kann krevja at tey verða innskrivað.
Hvat tú skalt gera
Varðveit leigusáttmálan tín og prógv fyri hvørt gjald av depositumi og fyrifram goldnari leigu.
Tá ognin verður sold, spyr skrivliga hvør nú er húsaeigari og hvør heldur depositumið títt.
Við útflyting krev depositumið frá rætta partinum og, verður tað ikki goldið, send eitt skrivligt krav.
Í 2026 er innsendingargjaldið fyri ein leigutakara 367 kr. hjá Huslejenævn (172 kr. hjá Beboerklagenævn), og tað verður ikki endurgoldið, sjálvt um tú vinnur. Vinnur tú heilt, rindar húsaeigarin nevndini eitt størri gjald. Viðgerðartíðin skiftir frá kommunu til kommunu, frá umleið trimum mánaðum til átta ella tíggju mánaðir í Keypmannahavn.
Les alt svarið
Legg til merkis: Gjaldið verður ikki endurgoldið, sjálvt um tú vinnur. Upphæddirnar her eru tølini fyri 2026 og verða javnaðar hvørt ár.
Gott at vita
Gjaldið fyri 2026 á 367 kr. verður rindað tá tú sendur inn, og bæði Aarhus og Vejle siga, at tað ikki verður endurgoldið, sjálvt um tú vinnur heilt ella lutvíst.
Húsaeigarin rindar 7.027 kr. til nevndina bara um leigutakarin vinnur heilt, ikki um hann vinnur bara lutvíst ella málið verður loyst við semju.
Aarhus sigur eina miðal viðgerðartíð á umleið tríggjar mánaðir, Aalborg vanliga fýra til seks mánaðir, Vejle tríggjar til fimm mánaðir, og Keypmannahavn vanliga átta til tíggju mánaðir.
Málið verður viðgjørt skrivliga, og nevndin kann kanna bústaðin við í minsta lagi eins vikuar ávaring.
Gjøldini verða javnað hvørt ár, so kanna tølini fyri árið tú sendur inn.
Hvat tú skalt gera
Royn fyrst at verða samdur við húsaeigaran og varðveit prógv fyri at tú setti spurningin fram.
Send kæruna tína skrivliga gjøgnum sjálvservice-blaðið hjá kommununi, Talgildan post ella bræv, við leigusáttmálanum og skjølunum tínum viðlagdum.
Rinda gjaldið, sum tú rindar elektroniskt tá tú nýtir blaðið.
Tú kanst føra eina avgerð frá Huslejenævn fyri bústaðarrættin (boligretten) innan fýra vikur eftir at tú fær hana. Í Keypmannahavn kærar tú fyrst til Kærunevndina innan fýra vikur. Eftir Aalborg kommunu kanst tú eisini fara beinleiðis til rættin, um málið ikki er avgjørt innan fýra vikur eftir at svarfreistin er úti.
Les alt svarið
Freist: Tú hevur 4 vikur frá tú fær avgerðina at føra hana víðari.
Gott at vita
Tær fýra vikurnar byrja tá tú fær avgerðina, og kæruupplýsingin standur niðast í avgerðini.
Í Keypmannahavn verða avgerðir frá Huslejenævn kærdar til Kærunevndina innan fýra vikur, og avgerðir hennara kunnu førast fyri bústaðarrættin innan fýra vikur. Avgerðir frá Beboerklagenævn fara beinleiðis til bústaðarrættin.
Hvør rættur er bera til er treytað av adressuni hjá bústaðnum. Tú kanst leita tað upp undir „Find retskreds“ á domstol.dk.
Nevndin kann vísa eitt mál frá og beina tað til bústaðarrættin, um veruligt prógvføring er fyri neyðini, sum vitnisfrágreiðingar, ein kanning ella ein serfrøðilig meting.
Gerð tú ikki nakað innan freistina, verður avgerðin sum regla endalig.
Hvat tú skalt gera
Les kæruupplýsingina í avgerðini og skriva niður dagfestingina tá tú fekst hana.
Fá endurgjaldsfría ráðgeving frá eini rættarhjálparskrivstovu um hvørt tú skalt kæra.
Í Keypmannahavn kæra til Kærunevndina, og annars før málið fyri bústaðarrættin.
Ja. Tá ein leigujøking fer í gildi, kann húsaeigarin krevja at depositumið og fyrifram goldna leigan verða javnað lutfalsliga, og kann krevja inn tað eyka í somu stóru mánaðarupphæddum. Verður leigan tín minkað, mást húsaeigarin gjalda depositumið og fyrifram goldnu leiguna aftur lutfalsliga frá dagfestingini fyri minkingina.
Les alt svarið
Legg til merkis: Ein depositumsjavning er eitt skyldugt gjald, so legg ikki eina áminning til síðis. Mótmæl skrivliga, um tú metir hana vera skeiva.
Gott at vita
Javningin fylgir leiguni: eitt depositum á eitt ávíst tal av mánaðarleigum verður tað sama talið av mánaðum eftir nýggju leiguni.
Tað sama galdur, um tú gav eina bankatrygd ella rindaði inn á eina depositumskonto í staðin fyri depositum í gjaldføri.
Javningin verður rokna sum eitt skyldugt peningagjald (pligtig pengeydelse), so rindar tú hana ikki eftir eini áminning, kann leiguhaldið títt verða sett í vanda.
Leiguuppgerðir eiga at vísa leiguna, javningina av fyrifram goldnu leiguni og javningina av deposituminum hvør sær.
Hvat tú skalt gera
Kanna fyrst at sjálv leigujøkingin er gildig og um tú framvegis kanst mótmæla henni.
Bið húsaeigaran um eina skrivliga útrokning, sum vísir depositumsjavningina sær.
Rinda ella mótmæl í tíð, og varðveit prógv fyri hvat tú hevur rindað.
Ja. Ein leigujøking mást vera skrivlig, greiða frá orsøkini, vísa hvussu hon er rokna og siga tær hvussu tú mótmælir. Í mongum førum mást tú mótmæla skrivliga innan seks vikur.
Les alt svarið
Freist: Ofta seks vikur frá tú fær brævið at mótmæla skrivliga. Kanna brævið títt.
Gott at vita
Jøkingar grundaðar á umbætingar og líknandi grundarløg kunnu vanliga fara í gildi við tríggja mánaða ávaring.
Góðkennir tú ikki og mótmælir tú í tíð, mást húsaeigarin føra málið fyri Huslejenævn fyri at halda jøkingina.
Tú kanst eisini kæra til Huslejenævn, um tú metir leiguna tína vera órímiliga høga.
Freistin og reglurnar eru treytaðar av slagnum av jøkingini, so les brævið væl. Tað mást siga tær hvussu tú mótmælir.
Hvat tú skalt gera
Kanna brævið: orsøkina, útrokningina, dagfestingina tá tað fer í gildi og upplýsingina um rættin tín at mótmæla.
Mótmæl skrivliga áðrenn freistin er úti og varðveit prógv fyri nær tú sendi tað.
Bið um skjalfesting av kostnaðinum ella av samanberingini, sum verður nýtt at grunda jøkingina.
Letur húsaeigarin ikki undan, bíða eftir málinum hjá Huslejenævn, ella send inn tína egnu kæru, um tú metir leiguna vera ov høga.
Vanliga nei. Tær flestu leigujøkingarnar mugu krevjast skrivliga og fara í gildi við tríggja mánaða ávaring. Høvuðsundantakið er hægri ognarskattur ella almennar avgjøld, har jøkingin kann dagfestast afturí, um húsaeigarin krevur hana innan fimm mánaðir. Hægri fyrifram gjøld fyri hita ella vatn (aconto) krevja seks vikur ávaring.
Les alt svarið
Freist: Fyri at mótmæla, ger tað skrivliga innan seks vikur eftir at kravið kom til tín. Hetta er tann vanliga freistin fyri hesi sløg av jøkingum.
Gott at vita
Ein jøking tí leigan er væl undir leiguvirðinum hjá líknandi bústøðum kann fara í gildi við tríggja mánaða ávaring.
Fyri hægri ognarskatt og ávís almenn avgjøld, sum vatn, streym, burturkast og skorsteinsreinsan, kann húsaeigarin krevja jøkingina frá dagfestingini tá kostnaðurin varð lagdur á bygningin, men bara um kravið verður sett fram innan fimm mánaðir.
Í bygningum við kostnaðarásettari leigu fer ein jøking í gildi frá fyrsta degi í tí mánaðinum, sum fellur tríggjar mánaðir eftir at húsaeigarin setur kravið fram.
Eitt krav, sum ikki hevur tær upplýsingar lógin krevur, sum upphæddina og rættin tín at mótmæla, er ógildigt.
Hvat tú skalt gera
Skriva niður dagfestingina tá brævið kom til tín og samanber hana við dagfestingina tá jøkingin skal byrja.
Kanna at brævið er skrivligt og nevnir upphæddina, orsøkina ella útrokningina og hvussu tú mótmælir.
Er ávaringin ov stutt ella upplýsingar mangla, mótmæl skrivliga og bið húsaeigaran taka kravið til baka ella retta tað.
Ja, í nøkrum førum. Er leigan tín munandi undir leiguvirðinum, kann húsaeigarin krevja eina jøking upp til tað stigið, grundað á samanberiligar leigur í økinum. Hon mást vera skrivlig, geva tríggja mánaða ávaring og kann ikki fara í gildi fyrr enn tvey ár eftir at leiguhaldið byrjaði ella eftir seinastu slíku jøkingina.
Les alt svarið
Freist: Seks vikur frá tú fær kravið at mótmæla skrivliga. Húsaeigarin hevur síðan seks vikur at føra málið fyri huslejenævn.
Gott at vita
Mælingin er um leigan er munandi lægri enn leiguvirðið (det lejedes værdi), sum verður mett við samanbering við tær leigur, sum vanliga verða krøvdar í grannalagnum ella økinum.
Ein jøking av hesum slagnum kann ikki fara í gildi fyrr enn tvey ár eftir at leiguhaldið byrjaði, ella tvey ár eftir at seinasta jøkingin av hesum slagnum fór í gildi.
Kravið mást vera skrivligt og nevna upphæddina og rættin tín at mótmæla. Eitt krav uttan hesar upplýsingar er ógildigt.
Mótmælir tú skrivliga innan seks vikur, mást húsaeigarin føra málið fyri huslejenævn innan seks vikur eftir freistina tína fyri at halda jøkingina.
Hesar reglurnar hóska ikki fyri hvønn bústað. Hvørjar leigureglur galda er treytað av bygninginum og slagnum av leiguhaldi, til dømis um leigan er kostnaðarásett ella virðisásett.
Hvat tú skalt gera
Kanna at brævið er skrivligt og sigur hvussu mikið, hví og hvussu tú mótmælir.
Finn út hvat samanberiligir bústaðir í økinum tínum verða leigaðir fyri og savna skjøl, sum vísa at leigan tín longu er á stigi.
Mótmæl skrivliga innan seks vikur eftir at tú fekst brævið og varðveit prógv fyri nær tú sendi tað.
Fører húsaeigarin málið, send samanberingartilfarið títt til huslejenævn.
Bara um tað er loyvt. Lógin loyvir húsaeigara og leigutakara at avtala, at leigan verður javnað einaferð um árið eftir nettoprísindeksinum hjá Danmarks Statistik, og húsaeigarin jøkir hana tá við skrivligari boðan. Í bygningum við kostnaðarásettari leigu kann húsaeigarin eisini velja indeksjavning fyri tíðarskeið av tveimum árum í senn.
Les alt svarið
Legg til merkis: Um indeksjavning er loyvd er treytað av leigusáttmálanum tínum og av hvussu leigan tín verður stýrd, so les treytina og boðanina væl áðrenn tú tekur við eini hægri upphædd.
Gott at vita
Ein avtalað indeksjavning kann gerast bara við skrivligari boðan frá húsaeigaranum, so hygg í leigusáttmálanum tínum eftir treytini, sum loyvir tað.
Avtalan kann bara áseta javning einaferð um árið.
Í bygningum við kostnaðarásettari leigu (omkostningsbestemt leje) kann húsaeigarin í staðin avgera at javna leiguna árliga eftir nettoprísindeksinum fyri tvey ár í senn. Húsaeigarin er bundin av tí valinum tey tvey árini, boðanin mást vera skrivlig, og jøkingin fer í gildi frá fyrsta degi í mánaðinum tríggjar mánaðir eftir kravið.
Sambært vegleiðingini hjá Keypmannahavnar kommunu skulu leiguviðurskifti við fríari leigufesting, í sáttmálum undirskrivaðum eftir 1. juli 2015, binda hvørja tilrættingina at nettoprísindeksinum, og fastar stigleigutreytir eru ikki loyvdar.
Hvat tú skalt gera
Finn treytina um leigutilrætting í leigusáttmálanum tínum.
Kanna at fráboðanin frá húsaeigaranum er skrivlig, og spyr hvussu nýggja upphæddin varð rokna.
Hevur sáttmálin tín ikki slíka treyt ella er rokningin skeiv, so protestera skrivliga og flyt málið til huslejenævn um húsaeigarin ikki gevur sig.
Ja. Hækka eigindómsskattir ella ávís almenn avgjøld á bygninginum, kann húsaeigarin krevja leiguhækking til at døkka tann eyka kostnaðin, eisini um sáttmálin ikki kann sigast upp. Kravið skal vera skrivligt, innihalda eina rokning og siga tær hvussu tú protesterar, annars er tað ógildigt. Falla skattirnir seinni, skal leigan niður.
Les alt svarið
Freist: Seks vikur frá kravið náar tær at protestera skrivliga.
Gott at vita
Reglan fatar eisini um nýggj ella høgri almenn avgjøld fyri vatn, elektrisitet, burðaravfall, vesi og skorsteinsreinsan, og nýggj vegja- ella kloakkgjøld til almennu myndugleikarnar.
Hækkingin kann koma í gildi við tríggja mánaða fráboðan, og hon kann verða sett afturí til tá kostnaðurin varð álagdur bygninginum, um kravið verður sett innan fimm mánaðir.
Kravið skal vera skrivligt, innihalda eina rokning og siga frá rætti tínum at protestera. Vantar nakað av hesum, er kravið ógildigt.
Tú hevur seks vikur frá kravið náar tær at protestera skrivliga. Vil húsaeigarin varðveita hækkingina, skal hann síðani flyta málið til huslejenævn innan seks vikur eftir freistina tína.
Verða skattirnir ella avgjøldini seinni minkað ella strikað, skal húsaeigarin lækka leiguna samsvarandi, uttan so at sparingin verður javnað av nýggjum ella høgri kostnaði.
Hvat tú skalt gera
Samanber rokningina hjá húsaeigaranum við veruliga skatta- ella avgjaldsfráboðanina fyri bygningin.
Bið húsaeigaran um eitt avrit av fráboðanini ella rokningini sum hækkingin byggir á.
Protestera skrivliga innan seks vikur um rokningin er skeiv ella brævið vantar tær kravdu upplýsingarnar.
Er leigan tín munandi høgri enn leiguvirðið hjá bústaðnum, kanst tú krevja lækking og endurgjald fyri tað tú hevur ovurgoldið. Noktar húsaeigarin, send eina skrivliga klagu til huslejenævn (367 kr. í 2026). Set kravið innan eitt ár frá tá leigan, ella hækkaða leigan, fyrstu ferð varð at gjalda.
Les alt svarið
Freist: Set kravið um lækking innan eitt ár frá tí degi tá leigan, ella hækkaða leigan, fyrstu ferð skuldi verða goldin.
Gott at vita
Henda reglan er galdandi fyri bústaðir har leigan verður stýrd av leiguvirðinum (det lejedes værdi). Samanberingin verður gjørd við tær leigur sum vanliga verða kravdar fyri líknandi bústaðir í økinum, og aðrir leigusløg, sum kostnaðargrundað leiga, fylgja øðrum reglum.
Verður leigan lækkað, kanst tú krevja at ovurgoldna upphæddin verður endurgoldin tær.
Freistin er eitt ár frá tá leigan, ella hækkaða leigan, fyrstu ferð skuldi verða goldin, so bíða ikki.
Gjaldið fyri ein leigara hjá huslejenævn er 367 kr. í 2026 og verður ikki endurgoldið. Vinnur tú fult út, gjaldir húsaeigarin nevndini eitt gjald á 7.027 kr.
Í almennum bústøðum (almene boliger) avgerð beboerklagenævn ikki stødd leigunnar. Heldur tú leiguna vera ov høga, kanst tú klaga til kommununa, sum hevur eftirlit við reglunum.
Hvat tú skalt gera
Savna leigusáttmálan tín, prógv fyri leiguni tú hevur goldið og allar fyrru leigufráboðanirnar.
Skriva til húsaeigaran, greið út hví tú heldur leiguna vera ov høga og bið um lægri leigu.
Noktar húsaeigarin, send eina skrivliga klagu til huslejenævn í kommununi har bústaðurin er, við skjølunum tínum viðløgdum, og gjald gjaldið.
Er tú ósamdur í avgerðini, kanst tú flyta hana fyri boligret innan fýra vikur.
Møguliga ein part av henni. Protesteraði tú í tíð og húsaeigarin flutti málið til huslejenævn, kann húsaeigarin krevja inn tá fráboðaðu hækkingina sum eina fyribils hækking til avgerðina, men bara upp til 15 kr. fyri hvønn fermetur bruttoflatarmáli um árið. Endaliga leigan fylgir avgerðini hjá nevndini.
Les alt svarið
Legg til merkis: Fyribils hækkingin er ikki síðsta orðið: leigan verður avgjørd við avgerðini hjá huslejenævn.
Gott at vita
Ein fyribils hækking verður bara viðkomandi eftir at tú hevur protesterað og húsaeigarin hevur flutt málið til huslejenævn.
Markið er 15 kr. fyri hvønn fermetur bruttoflatarmáli um árið. Sum dømi er tað fyri 80 fermetrar í mesta lagi 1.200 kr. um árið, ella 100 kr. um mánaðin.
Huslejenævn kann seta hækkingina heilt ella lutvíst úr gildi um treytirnar fyri henni ikki eru loknar.
Viðgerðartíðin er ymisk millum kommunurnar, frá umleið trimum mánaðum í Aarhus til átta til tíggju mánaðir í Keypmannahavn, so ein fyribils hækking kann vara langa tíð.
Hvat tú skalt gera
Mótmæl skrivliga áðrenn freistin er úti og varðveit prógv fyri nær tú sendi tað.
Kanna um húsaeigarin veruliga hevur flutt málið til huslejenævn, og nær.
Kanna at tann fyribils upphæddin húsaeigarin krevur, ikki fer upp um markið.
Stundum. Eftir eina grundleggjandi betring (gennemgribende forbedring) kann húsaeigarin í einum nýggjum sáttmála seta leiguna upp til leiguvirðið hjá bústaðnum í staðin fyri kostnaðargrundaða leigu. Men huslejenævn skal hyggja at bústaðnum áðrenn arbeiðið byrjar, og kostnaðurin, tíðin og hinar treytirnar í lógini skulu vera loknar.
Les alt svarið
Legg til merkis: Húsaeigarin skal biðja huslejenævn hyggja at áðrenn nakað arbeiði byrjar, eisini niðurbróting. Uttan tað kann hægra markið ikki verða brúkt.
Gott at vita
Hægra markið er galdandi tá sáttmálin verður gjørdur, so tað viðvíkur leiguni sum verður avtalað við tann persónin sum flytur inn í endurnýggjaða bústaðin. Takið er leiguvirðið (det lejedes værdi), mett móti líknandi bústøðum.
Betringarkostnaðurin skal fara upp um 2.280 kr. fyri hvønn fermetur ella tilsamans 260.738 kr. (2021-støði, tilrættað hvørt ár), og arbeiðið skal verða fullført innan eitt tíðarskeið á tveimum árum.
Áðrenn arbeiðið skal huslejenævn hyggja at bústaðnum og váttað at standurin hjá honum loyvir eini munandi virðishækking. Avgerðin er galdandi í trý ár, og húsaeigarin gjaldir eitt gjald á 4.685 kr. í 2026.
Fleiri treytir eru galdandi, millum annað at í minsta lagi fimm ár eru farin síðan seinasta broyting av ráðaræði yvir eigindóminum, og krøv um energimerking.
Heldur tú leiguna vera høgri enn reglurnar loyva, kanst tú biðja huslejenævn meta hana.
Hvat tú skalt gera
Bið húsaeigaran um skjalprógv fyri betringarkostnaðinum og um avgerðina hjá huslejenævn frá eftirlitinum áðrenn arbeiðið.
Samanber leiguna við líknandi bústaðir í økinum.
Vantar skjalprógvið ella tykist leigan ov høg, send eina skrivliga klagu til huslejenævn har bústaðurin er.
Nei. Frí leiga kann bara verða avtalað fyri ávísar bústaðir, til dømis í einum bygningi sum fyrstu ferð varð tikin í nýtslu eftir 31. desember 1991, og leigan kann so verða fest við avtalu. Tú kanst framvegis biðja huslejenævn meta um leigan er óhóskandi eftir § 36 í avtalulógini (aftaleloven).
Les alt svarið
Legg til merkis: At stríðast móti fríttavtalaðari leigu er torførari enn móti stýrdari leigu: mátið er um leigan er óhóskandi, so savna gott skjalprógv.
Gott at vita
Frí leigufesting kann vera galdandi um bygningurin fyrstu ferð varð tikin í nýtslu eftir 31. desember 1991, um bústaðurin 31. desember 1991 bara varð nýttur til handilsendamál, ella um tað er eitt nýinnrættað loftsøki sum ikki varð nýtt til bústað 1. september 2002.
Fyri umbygd handilsøki og nýggjar loftsbústaðir skal sáttmálin siga at leiguviðurskiftið er fatað av reglunum um fría leigu.
Huslejenævn avgerð ósemjur um slíkar sáttmálar, men grundarlagið fyri at lækka leiguna er trongt: leigan skal vera óhóskandi eftir § 36 í avtalulógini.
Sambært Keypmannahavnar kommunu skulu sáttmálar undirskrivaðir eftir 1. juli 2015 binda leigutilrættingar at nettoprísindeksinum, og fastar stigleigutreytir eru ikki loyvdar.
Reglurnar um fría leigu kunnu ikki verða settar úr gildi við avtalu til óhags fyri leigaran.
Hvat tú skalt gera
Kanna nær bygningurin fyrstu ferð varð tikin í nýtslu og um sáttmálin tín sigur at frí leiga er avtalað.
Samanber leiguna tína og møguligar árligar hækkingar við tilrættingartreytina í sáttmálanum tínum.
Heldur tú leiguna ella eina hækking vera óhóskandi, send eina skrivliga klagu til huslejenævn har bústaðurin er, við sáttmálanum tínum viðløgdum.
Ja, við í minsta lagi seks vikna fráboðan áðrenn ein gjaldsdag, men bara fyri kostnað sum ikki longu er íroknaður leiguni tíni. Árssumman má ikki fara upp um kostnaðin húsaeigarin vænir fyri rokningarskeiðið. Ósemjur um stødd aconto-upphæddarinnar verða avgjørdar av huslejenævn.
Les alt svarið
Freist: Húsaeigarin skal geva í minsta lagi seks vikna fráboðan áðrenn ein gjaldsdag fyri at ein aconto-hækking skal vera galdandi.
Gott at vita
Húsaeigarin kann krevja aconto-gjøld, ella hækka tey sum eru, við seks vikna fráboðan til ein gjaldsdag.
Aconto verður goldið í jøvnum upphæddum saman við leiguni, og tilsamans fyri eitt ár má tað ikki fara upp um útreiðsluna sum verður vænt fyri rokningarskeiðið.
Eftir rokningarárið skal húsaeigarin gera upp veruligu kostnaðirnar í eini uppgerð. Sum høvuðsregla skal hon náa tær innan fýra mánaðir eftir at árið er úti. Kemur hon ov seint, missir húsaeigarin rættin at krevja eftirgjald.
Hevur tú goldið ov mikið aconto, skal ovurgjaldið verða endurgoldið ella drigið frá fyrsta leigugjaldinum eftir at uppgerðin náar tær.
Huslejenævn viðgerð ósemjur um hækkingar í aconto-gjøldum og um tær árligu uppgerðirnar.
Hvat tú skalt gera
Kanna at fráboðanin náar tær í minsta lagi seks vikur áðrenn tann gjaldsdagin hon er galdandi fyri.
Spyr húsaeigaran hvað nýggja aconto byggir á, til dømis veruliga nýtsluna í fjør.
Er tú ósamdur, skriva til húsaeigaran og send um neyðugt eina klagu til huslejenævn har bústaðurin er.
Byrja við at skriva til húsaeigaran við klaguni tíni og eini freist. Hjálpir tað ikki, kann Huslejenævn í kommununi tíni avgera mangar ósemjur millum leigara og húsaeigara, og avgerðir hjá tí kunnu verða kærdar til rættin.
Les alt svarið
Freist: Kærir tú eina avgerð, fylg freistini sum stendur í henni. Missir tú hana, er málið vanliga endað.
Gott at vita
Hvør kommuna hevur eitt Huslejenævn (og eina klagunevnd fyri búfólk, beboerklagenævn, fyri almennar bústaðir). Tú vendir tær til tað í kommununi har bústaðurin er.
Klagan skal vera skrivlig, við skjølum sum leigusáttmálanum tínum, brøvum og myndum. Húsaeigarin fær vanliga umleið tvær vikur at svara.
Nevndin kann hyggja at bústaðnum, við í minsta lagi eini vikus fráboðan.
Summi mál, sum útsetingar, verða í staðin avgjørd av rættinum. Ein rættarhjálparstova kann siga tær hvør vegur hóskar málinum tínum.
Hvat tú skalt gera
Skriva niður hvað hendi, við dagfestingum, og varðveit allar boðsendingar, myndir og gjøld.
Send eina skrivliga klagu til húsaeigaran og set eina hóskandi freist.
Broytist einki, send eina skrivliga klagu til Huslejenævn har bústaðurin er.
Fá fría vegleiðing frá eini rættarhjálparstovu áðrenn viðgerðina um upphæddin ella tað sum er á spæli er stórt.
Tað kemur upp á orsøkina. Kemur muggan bara av hvussu bústaðurin verður nýttur, sum illa útlufting ella turking av klæðum inni, skalt tú taka hana burtur. Er hon ikki elvd av skeivari nýtslu, til dømis einum byggifeili ella illum viðlíkahaldi, er húsaeigarin ábyrgdari. Sig tað til húsaeigaran skrivliga og bið um eina kanning.
Les alt svarið
Legg til merkis: At staðfesta mugga krevur eina tekniska meting. Huslejenævn kann ikki gera hana, so bið húsaeigaran kanna ella set teg í samband við byggideildina í kommununi tíni.
Gott at vita
Sum útgangsstøði er húsaeigarin ábyrgdari fyri at eigindómurin ikki er heilsuvandi. Húsaeigarin skal kanna trupulleikan, hvussu víða hann røkkur og orsøkina, og taka mugguna og orsøkina hennara burtur um hon kemur av illum viðlíkahaldi, einum broti á byggilógina ella einum feili (vegleiðing frá ráðharraskrivstovuni, 2008).
Kemur muggan bara av skeivari nýtslu, sum ov lítlari útlufting ella uppheitan, ella klæðum turkaðum inni, skal leigarin taka hana burtur og broyta vanarnar sínar.
Huslejenævn kann avgera ósemjur um viðlíkahaldsskyldu húsaeigarans og kann áleggja at bøta viðlíkahaldsfeilir. Tað kann ikki áleggja betringar, tilskila skaðabót, avgera um nakað er mugga ella hvað elvdi henni, ella gera máting.
Hevur tú illgruna um heilsuvanda og húsaeigarin ikki loysir trupulleikan, kanst tú boða byggideildini í kommununi tíni frá. Aalborg kommuna hevur til dømis eitt sjálvtænastuskjal til hetta.
Krøv um umvæling fyri rokning húsaeigarans, viðlíka leigulækking, skaðabót ella rætt at heva sáttmálan eru mál fyri bústaðarrættin (boligret).
Hvat tú skalt gera
Luft út og heita bústaðin rættiliga og hav viðmerkingar og myndir av vætuni og mugguni, við dagfestingum.
Boða húsaeigaranum frá skrivliga og bið um eina kanning av orsøkini.
Eru tit ósamdir um orsøkina ella um hvør skal handla, send eina klagu til huslejenævn um viðlíkahaldið, og set teg í samband við kommununa tína um tað er heilsuvandi.
Fyri leigulækking ella skaðabót, fá vegleiðing og hygg at bústaðarrættinum.
Byrja við at siga nábúanum at larmurin órógvar teg. Hjálpir tað ikki, klaga til húsaeigaran tín í einum privatum leiguviðurskifti, ella til beboerklagenævn hjá kommununi í almennum bústøðum. Húsaeigarin skal tryggja góðan skil og kann siga upp ein nábúa sum ikki ansar klagum og krøvum. Í bráðum førum, ring til lógregluna.
Les alt svarið
Legg til merkis: Ein klaga eigur at viðvíkja brotum á húsareglurnar, ikki bara ampa. Odense kommuna krevur til dømis at klagur eru skrivligar og viðvíkja húsareglunum (husordenen).
Gott at vita
Í einum privatum leiguviðurskifti skal húsaeigarin ansa eftir at tað er góð andarúmd í bygninginum. Ansar nábúin ikki klaguni tíni og krøvunum frá húsaeigaranum um sømiliga atburð, kann húsaeigarin siga upp sáttmálan hjá nábúanum.
Í almennum bústøðum (almene boliger) loysir beboerklagenævn hjá kommununi ósemjur millum búfólk.
Eigur nábúin bústaðin, set teg í samband við húsaeigarafelagið, eigaraíbúðarfelagið ella bústaðarsamfelagið, eftir hvat slag av eigindómi tað er.
Larmur frá ávísum keldum sum hitapumpum, grasklippum, motorsøgum ella hønum er eitt mál fyri kommununa, sum kann greiða reglurnar. Er larmurin bráður og vinaligar bønir ikki virka, kanst tú seta teg í samband við lógregluna.
Hvat tú skalt gera
Tala við nábúan tín og greið róliga út at larmurin órógvar teg.
Heldur tað fram, send eina skrivliga klagu til húsaeigaran tín, bústaðarfelagið ella umsitaran við dagfestingum og tíðum.
Broytist einki í einum almennum bústaði, flyt málið til beboerklagenævn; fyri ávísar larmkeldur, set teg í samband við kommununa tína.
Í bráðum støðum, set teg í samband við lógregluna.
Verður tú klagaður fyri at brjóta húsareglurnar ella góðan skil, kann bara húsaeigarin tín flyta málið til huslejenævn. Nevndin viðgerð síðani ósemjuna og hevur vanliga eitt møti við partarnar. Hon kann ikki avgera um ein sáttmáli verður hevjaður; tað hoyrir til bústaðarrættin (boligretten).
Les alt svarið
Legg til merkis: Um eitt leiguviðurskifti kann verða endað vegna brot á húsareglurnar, verður avgjørt av rættinum, ikki av huslejenævn. Fá vegleiðing so skjótt tú fært eina uppsøgn.
Gott at vita
Nábúar klaga til húsaeigaran. Bara húsaeigarin kann flyta eitt húsareglumál til huslejenævn, so partarnir eru altíð húsaeigarin og tann leigarin sum verður klagaður um.
Húsaeigarin skal tryggja góða andarúmd í bygninginum og kann, um ein leigari ikki ansar hvørki klagum ella krøvum um sømiliga atburð, siga upp sáttmálan hjá tí leigaranum.
Í einum húsareglumáli hevur nevndin eitt møti við partarnar. Leigararnir sum klagaðu kunnu eisini verða stevndir, og ein persónur við serkunnleika um sosial viðurskifti luttekur.
Ein partur sum ikki fær greitt málið einsamallur kann fáa hjálp frá einum ella lata ein handla fyri seg.
Uppsøgn ella heving av einum leigusáttmála verður ikki avgjørd av huslejenævn. Hesar ósemjur fara til bústaðarrættin (boligretten).
Hvat tú skalt gera
Bið húsaeigaran um klaguna skrivliga, við dagfestingum og ávísum hendingum.
Svara skrivliga og greið út hví, har tú ert ósamdur. Savna prógv ella nøvn á fólki sum kunnu stuðla frásøgn tíni.
Skipar huslejenævn fyri einum møti, fyrireika teg at greiða út tína síðu og hygg at at taka einhvønn við tær sum kann hjálpa.
Fá vegleiðing frá einum advokati ella rættarhjálpartænastuni (Retshjælpen) um húsaeigarin talar um at siga upp sáttmálan tín.
Set trupulleikan á pappír og gev eina hóskandi freist. Hendir einki, kann huslejenævn avgera ósemjur um viðlíkahaldsskyldu húsaeigarans. Ansar húsaeigarin síðani ikki avgerðini, sig tað til nevndina, sum kann melda húsaeigaran til Grundejernes Investeringsfond (GI). Leigulækkingar og skaðabót hoyra til bústaðarrættin.
Les alt svarið
Legg til merkis: Huslejenævn kann avgera viðlíkahaldsskyldur, men pengakrøv og leigulækkingar fara til bústaðarrættin (boligret).
Gott at vita
Huslejenævn viðgerð ósemjur um viðlíkahaldsskyldur hjá bæði húsaeigarum og leigarum.
Kanna bústaðin so skjótt tú flytur inn, og í seinasta lagi 14 dagar eftir, og boða húsaeigaranum frá feilum gjøgnum innflytingarfrágreiðingina. Annars er vandi fyri at tú gjaldir fyri skaða sum longu var har.
Hvør gjaldir hvat kann koma upp á sáttmálan. Odense kommuna sigur til dømis at húsaeigarin vanliga gjaldir at skifta eitt tvígler sum hevur mist isoleringarvirknaðin, men sáttmálin kann siga annað.
Tá nevndin hevur avgjørt, er hon ikki longur partur av málinum. Heldur húsaeigarin ikki freistina í avgerðini, sig tað til nevndina, sum kann melda húsaeigaran til GI.
Nevndin kann ikki krevja inn pengar sum tær eru skyldigir. Viðlíka leigulækkingar eru eitt mál fyri bústaðarrættin (boligret), og fyri pengakrøv kanst tú seta teg í samband við rættarhjálp ella ein advokat.
Hvat tú skalt gera
Skriva upp feilirnar við myndum og dagfestingum, og kanna sáttmálan tín og innflytingarfrágreiðingina.
Send húsaeigaranum eitt skrivligt krav um umvæling, við eini hóskandi freist.
Hendir einki, send eina skrivliga klagu til huslejenævn har bústaðurin er (367 kr. í 2026 í vanliga førinum).
Ansar húsaeigarin ikki avgerðini, boða nevndini frá so hon kann melda húsaeigaran til GI.
Møguliga, men huslejenævn avgerð tað ikki. Ein viðlíka leigulækking (forholdsmæssigt afslag) fyri feilir er eitt mál fyri bústaðarrættin (boligretten), sum tú eisini kanst fara til um nevndin ikki hevur vald. Skjalprógva feilirnar og boða húsaeigaranum frá skrivliga áðrenn tú tekur nakað annað stig.
Les alt svarið
Legg til merkis: At fara í rættin hevur ein kostnaðarvanda, tí tann parturin sum missir vanliga gjaldir kostnaðin hjá hinum partinum, eisini advokatgjøld.
Gott at vita
Huslejenævn kann ikki avgera eina viðlíka leigulækking fyri feilir, ella afturvirkandi lækkingar og vanliga skaðabót. Hesir spurningar hoyra til bústaðarrættin.
Boligret viðgerð ósemjur um leigu, tryggingarupphæddir, feilir, uppsøgn av sáttmálum og ósemjur eftir at eitt leiguviðurskifti er endað. Tú kanst fara beint í rættin um nevndin ikki hevur vald ella málið er torflókið.
Tú setur málið fram gjøgnum rættarportalin minretssag.dk, við tann byret har eigindómurin er, og velur at tað er eitt bústaðarmál.
Tað er ikki nakað fast gjald fyri at seta málið fram. Tú gjaldir rættargjøld (retsafgift) og advokatgjøld, og tann parturin sum missir gjaldir vanliga allan kostnaðin, eisini advokatgjøldini hjá tí sum vinnur.
Ein dómari avgerð tey flestu málini. Biður ein partur um tað ella avgerð rætturin tað, sita tveir meddómarar við serkunnleika um bústaðir saman við dómaranum, ein frá einum húsaeigaralista og ein frá einum leigaralista.
Hvat tú skalt gera
Skjalprógva feilirnar við myndum, dagfestingum og møguligum mátingum, og varðveit allar boðsendingar við húsaeigaranum.
Boða húsaeigaranum frá skrivliga, krev umvæling innan eina hóskandi freist og sig at tú fer at krevja lækking.
Fá vegleiðing um møguleikarnar tínar og kostnaðarvandan, til dømis frá rættarhjálp ella einum advokati.
Verður málið ikki loyst, set málið fram fyri bústaðarrættinum gjøgnum minretssag.dk.
Í 2026 gjaldir ein leigari 367 kr. fyri at flyta eitt mál til huslejenævn (172 kr. hjá einum beboerklagenævn í almennum bústøðum). Viðgerðartíðin er ymisk eftir kommunu, frá umleið trimum mánaðum í Aarhus til átta til tíggju mánaðir í Keypmannahavn. Ein húsaeigari sum missir málið heilt gjaldir eitt gjald á 7.027 kr.
Les alt svarið
Legg til merkis: Gjøldini í hesum svarinum eru upphæddirnar fyri 2026 og broytast hvønn 1. januar. Kanna síðuna hjá kommununi tíni fyri núverandi upphædd og viðgerðartíð.
Gott at vita
Gjaldið verður ikki endurgoldið, eisini um tú vinnur heilt ella lutvíst. Gjøldini verða tilrættað hvønn 1. januar.
Tú gjaldir tá tú setur málið fram, til dømis elektroniskt við innsendingarskjalinum, ella við málnummarinum sum nevndin gevur tær í fyrsta brævinum sínum.
Aarhus kommuna sigur í miðal umleið tríggir mánaðir. Aalborg sigur vanliga fýra til seks mánaðir hjá huslejenævn og ein til seks mánaðir hjá beboerklagenævn. Keypmannahavn sigur vanliga átta til tíggju mánaðir, og longri mál eru ikki óvanlig.
Eftir at málið er móttikið, hevur húsaeigarin vanliga umleið tvær vikur at svara. Hyggur nevndin at bústaðnum, fáa báðir partar í minsta lagi eina vikus fráboðan.
Í Aalborg kanst tú fara til bústaðarrættin uttan at bíða, um eingin avgerð er tikin innan fýra vikur eftir svarfreistina.
Hvat tú skalt gera
Royn fyrst at verða samdur við húsaeigaran tín, og varðveit prógv fyri at tú klagaði til hann.
Savna sáttmálan, skrivsamskiftið, myndirnar og eina møguliga útflytingarfrágreiðing.
Send inn í kommununi har bústaðurin er, og gjald gjaldið.
Tak tað til bústaðarrættin (boligretten) við tann byret har eigindómurin er. Huslejenævn kann ikki viðgera uppsøgn av sáttmálum, undirleigu ella skifti, viðlíka leigulækking ella pengakrøv, og tað kann vísa mál víðari sum krevja vitni, eftirlit ella serkønar metingar. Tú setur málið fram gjøgnum minretssag.dk.
Les alt svarið
Legg til merkis: Rætturin er dýrari enn nevndin og hevur ein vanda fyri at gjalda kostnaðin hjá hinum partinum, so fá vegleiðing áðrenn tú setur málið fram.
Gott at vita
Huslejenævn kann ikki avgera uppsøgn ella heving av einum sáttmála, undirleigu, skifti ella framhald av einum leiguviðurskifti, viðlíka leigulækking fyri feilir, pengakrøv ella vanliga skaðabót. Keypmannahavnar kommuna nevnir eisini órógv frá byggiarbeiði og klagur um aðrar leigarar.
Verður formlig prógvførsla neyðug, sum vitnaforhoyr, eftirlit ella serkønar metingar, kann nevndin vísa málið frá og vísa partarnar til bústaðarrættin.
Tú kanst fara í rættin um tú ert ósamdur í avgerðini hjá nevndini, nevndin ikki hevur vald, báðir partar eru samdir um at sleppa nevndini undan, ella nevndin vísti málið frá.
Tú setur málið fram gjøgnum minretssag.dk við tann byret har eigindómurin er og velur eitt bústaðarmál. Tú gjaldir rættargjøld og advokatgjøld, og tann parturin sum missir gjaldir vanliga allan kostnaðin.
Hvat tú skalt gera
Les grundgevingina hjá nevndini fyri ikki at taka málið.
Savna prógv og nøvnini á møguligum vitnum.
Fá vegleiðing um kostnað og møguleikar áðrenn tú setur málið fram.
Set málið fram gjøgnum minretssag.dk við tann byret har eigindómurin er.
Ja. Protestera skrivliga til húsaeigaran innan seks vikur eftir at tú fekk uppgerðina og sig hvørjar postar tú ikki góðtekur. Protesterar tú ikki í tíð, bindur upphæddin. Var uppgerðin ov sein ella vantar henni tað kravda innihaldið, kann húsaeigarin ikki krevja eftirgjaldið.
Les alt svarið
Freist: Tú hevur seks vikur frá tú fekk uppgerðina at protestera skrivliga. Gerð tú tað ikki, bindur tann skyldiga upphæddin.
Gott at vita
Sum regla skal uppgerðin náa tær innan fýra mánaðir eftir at rokningarárið er úti. Fær húsaeigarin endaliga uppgerð frá einum felagsveitara seinni, kann tað vera tríggir mánaðir eftir tað.
Uppgerðin skal vísa tín part av kostnaðinum og siga tær frá rætti tínum at klaga. Er hon ov sein ella vantar henni kravt innihald, kann húsaeigarin ikki krevja eftirgjald.
Send protestina tína til húsaeigaran ella umsitaran, ikki til huslejenævn ella fyritøkuna sum gjørdi uppgerðina. Húsaeigarin hevur síðani seks vikur til, tólv tilsamans, at flyta málið til huslejenævn, annars missir hann rættin til eftirgjaldið.
Eitt mál í viðgerð gevur tær ikki rætt at halda gjaldið aftur. Gjaldir tú ikki eitt kravt eftirgjald, kann tað føra til at sáttmálin verður hevjaður, tí tað er eitt skylduligt pengagjald.
Eitt eftirgjald er at gjalda við fyrsta leigugjaldinum í minsta lagi ein mánað eftir at uppgerðin náar tær. Fer tað upp um trý mánaða leigu, kanst tú gjalda tað í trimum jøvnum mánaðargjøldum.
Hvat tú skalt gera
Kanna dagfestingina tá uppgerðin nádi tær og um hon varð send í tíð.
Bið um tey undirliggjandi skjølini um tølini eru óklár.
Protestera skrivliga innan seks vikur, og skriva upp teir postar tú ikki góðtekur.
Flytir húsaeigarin málið víðari, svara umbønini frá huslejenævn um upplýsingar.
Kommunurnar vísa til rættarhjálpartænastuna (Retshjælpen), sum tær siga vera fría. Huslejenævn og beboerklagenævn eru neutral og vegleiða ikki ella umboða ikki nakran av pørtunum. Aðrir møguleikar eru ein advokatur, ein leigarafelagsskapur, ella tann rættarhjálpardekningin sum mangar heimatryggingar hava.
Les alt svarið
Legg til merkis: Nevndirnar kunnu ikki vegleiða tær, hjálpa við eini kæru ella krevja inn pengar fyri teg, so fá vegleiðing áðrenn tú setur málið fram.
Gott at vita
Nevndirnar kunnu greiða hvørji mál kunnu verða sett fram og hvussu gongdin er, men tær kunnu ikki geva løgfrøðiliga vegleiðing til nakran av pørtunum.
Odense kommuna sigur at Retshjælpen er fría. Nevndin kann ikki krevja inn pengar sum tær eru skyldigir, so fyri tað set teg í samband við rættarhjálp, ein advokat ella ein leigarafelagsskap.
Leigarafelagsskapir kunnu hjálpa, men tað verður vænt at tú verður limur fyri at fáa hjálp.
Mangar heima- ella familjutryggingar hava rættarhjálpardekning, ofta við sjálvrisiko. Hon útihýsir vanliga revsimálum og málum móti almennum myndugleikum, so kanna um tín dekkar eina bústaðarósemju.
Nevndin kann heldur ikki hjálpa við eini kæru. Fyri tað, set teg í samband við rættin, ein advokat ella rættarhjálp.
Hvat tú skalt gera
Skriva eina stutta tíðarrás um hvað hendi og savna sáttmálan tín, boðsendingar og myndir.
Set teg í samband við tína staðbundnu rættarhjálpartænastu og set av eina vegleiðing.
Hesi svør greiða almennar reglur í Danmark og hóska ikki endiliga í hvørjum einstøkum máli. Reglur, upphæddir og freistir broytast og koma upp á støðu tína og sáttmála tín. Fyri vegleiðing í tínum egna máli, set teg í samband við eina rættarhjálparstovu, ein advokat ella fakfelag títt.
Hvørt svar byggir á almennar danskar keldur sum borger.dk, retsinformation.dk, Donsku rættirnir og viðkomandi myndugleikar, og leinkjar til tær. Vit geva ikki løgfrøðiliga vegleiðing.
